T rkmenistanyň D wlet medeni et merkeziniň Mukamlar k şg nde hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň milli haly ylyk sungatyna bagyşlanan “Arşyň nepisligi” atly t ze eseriniň tanyşdyryş dabarasy boldy. urdumyzda giňden bellenil n T rkmen halysynyň ba ramynyň ň syrasynda neşir edilen el h n riniň ebedi g zelligi hakyndaky bu kitap milli Liderimiziň z halkyna, eper elli t rkmen haly ylaryna, bu t sin sungatyň urdumyzdaky we d n z nd ki hli muşdaklaryna ene bir aja yp sowgady boldy.
Mukamlar k şg nde T rkmenistanyň D wlet medeni et merkeziniň D wlet muze iniň, Şekillendiriş sungaty muze iniň gaznalarynda saklan an surat eserleriniň, şe le hem D wlet eper ilik akademi asynyň, eper ilik mekdebiniň talyplarynyň eserleriniň sergisi guraldy. Sergide amaly-haşam sungatynyň haly n mleriniň, zerg rlik bezeg şa larynyň, keramika sungatynyň aja yp nusgalary go uldy.
Kitap diwarlyklarynda d wlet Baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedowyň eserleri, şe le hem T rkmenistanyň h zirki d wri, t rkmen halkynyň zboluşly d p-dessurlary, urdumyzda bolup ge n girt uly zgerişlikler barada owadan bezelen neşirler, şe le hem nusgawy we h zirki zaman edebi aty g rkezilipdir. Milli Liderimiziň “Arşyň nepisligi” atly t ze kitaby sergide g rn kli orunda erleşdirilipdir.
Bu erde T rkmenistanyň ses azgylarynyň “Altyn gaznasyndan” t rkmen bagşylarynyň ykyşlarynyň azgylary bilen, halk saz sungatynyň eserleri, iň oňat t rkmen kinofilmleri we urdumyzyň teatrlarynyň sahna o unlary, awtorlaryň z niň we be lekileriň erine etirmeginde eper eserleriň eper okalyşy, şe le hem h zirki zaman estrada a dymlary ygnananlaryň dykgatyna h d rlenildi.
Serginiň a ratyn b legi ňde duran Aziada—2017- bagyşlanypdyr. Onda d rli ugurlar bo un a neşirler g rkezilipdir.
T rkmenistanyň Prezidentiniň okary aphana derejesinde neşir edilen “Arşyň nepisligi” atly kitaby t rkmen halkynyň ba ruhy we maddy medeni eti bolan deňsiz-ta syz milli haly ylyk sungatyna bagyşlanypdyr. Aja yp bezelen bu neşir t rkmen, iňlis we rus dillerinde ap edilipdir, bu bolsa d n niň d rli k njekleriniň giň okyjylar k p ligi in onuň d şn kli bolmagyna ardam ber r.
Milli Liderimiziň t ze kitabynda haly ylyk sungaty barada gyzykly g rr ň berliş usulynda t rkmen haly ylyk sungatynyň taryhynda belli bolan agda lar we az wrenilen sahypalar barada uňňur pikir redil r. Neşirde halkymyzyň gymmatly mirasy bolan aja yp halylar hakynda gyzykly g rr ň beril r. Bu kitap m ň yllyklaryň dowamynda halkymyz tarapyndan t sin g zelligi saklanan aja yp milli sungatymyzyň d n sine sy ahata agyr ar. Kitapda milli Liderimiz z p him-pa hasy bilen t rkmen halylarynyň g llerine siňdirilen uňňur many-mazmuny r n in elik bilen a yp g rkez r.
D wlet Baştutanymyzyň kitabyň giriş b l minde, tehnologi alaryň s n we ylmyň k milleş n d wr nde milli mirasymyzyň Garaşsyz, Bitarap Watanymyzyň aja yp geljeginiň m k m bin ady bolmak bilen, ylham joşgunynyň eşmesi bolup dur andygyny belle r. “ sen e amyň esasy wezipesi adamzadyň medeni etinde orun alan ylym-bilimleriň, d p-dessurlaryň, gymmatly milli relgeleriň, taryhy medeni-milli adyg rlikleriň, halk d redijiliginiň asyl zeninden Zeminiň hli halklarynyň geljege g n gen umumy maksatlaryny durmuşa ge irmekde ruhy goldaw berjek da an s t nini ze ykarmakdadyr. Mesel niň m h mdigi ol a-da be leki bir gymmatlygyň ha sy etnosa degişlidigindenem tri, onuň umumadamzat be ikligind ki ornuny a dyňlaşdyrmakdadyr” di ip, d wlet Baştutanymyz “Arşyň nepisligi” kitabynyň hem şu maksatdan ugur al andygyny nygtamak bilen belle r.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň t ze eseri “Ilden-ile aşan nusgalar”, “G zellik dowamaty”, “Tebigylyk a dymy”, “Haly—zynat”, “Hakyda we dowamat” atly baplary hem-de g , haly u aryň st nde d w rleriň we aralyklaryň i inden ge ip , sy ahat etm ge m mkin ilik ber n k p sanly aja yp suratlary z i ine al ar.
Okyjyny k ň l joşgunynyň geň-ena y bir lkesine kidip, oňa halynyň d re şiniň, onuň reňkleriniň we g lleriniň t sin syrlaryny a yp, gadym d w rlerde biziň ata-babalarymyzyň arzuw-hy alyna adatdan daşary g beren jadyly nyşanlaryň s şini yzarla an bu kitabyň g rr ň beriş usulyny in e du gy hem-de aja yp şahyranalyk di ip h si etlendirmek bolar. Bu sy ahat okyjylara tomusda epgekli Garagumda hem-de baharda l lezar a lalarda, K petdagyň salkyn derelerinde, Amyder anyň j lgelerinde, Gojaman Hazaryň kenarynda hem-de t rkmen topragynyň be leki aja yp erlerinde bolmaga m mkin ilik ber r.
Bu g rn şleriň hemmesi t rkmen halysynyň g llerinde şekillendirilipdir. Kitabyň awtorynyň a dyşy aly, olary synlamagy başarmak gerek. Onsoň, deňiz tolkunlarynyň g ww ldisi, baglaryň apraklarynyň ygşyldysy, s hra şemalynyň şuwwuldysy hem-de ak alaňlaryň pessa a dymy gulagyňa geler. nki, m hriban topragymyzyň hli a ratynlyklaryny we ga talanmajak g zelligini ş hlelendir n t rkmen halysynyň g llerine mahsus alamatlary lk miziň tebigaty emele getiripdir.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň z kitabynda belle şi aly, haly dokamak h zirki d w rde jemgy etimiziň sy asy-ykdysady zgerişliklerine mynasyp goşantlaryny goş an her bir t rkmen zenanynyň arzuwydyr. Taryhyň hli d wr nde zenanlarymyz -ojagynyň abatlygyny saklap, maşgala gatnaşygynyň agzybirligini d red r, agalary terbi ele r, edermenlige we z hmet st nliklerine ruhlandyr ar. urdumyzyň a al-gyzlarynyň dokan halylaryny synlanyňda, haly ylaryň n zik kalbyny du mak bol ar. Şonuň in hem halk arasynda “Halysy k p ň berekedi k p” di en s z bar. Bu bolsa, wagtyň ge megi bilen, t rkmen halysynyň diňe bir g zellik nusgasy bolmak bilen klenm n, e sem, bol ulygy hem aňlad andygyny g rkez r.
Kitapda ilkinji haly dokan zenan hakynda rowa at getiril r. “Ol juda owadan, zyba g rkli bolupdyr. Oňa seredenler zleriniň erklerini aldyrypdyrlar. Ol a al G n ň ş hlelerinden ol asap, asmana u up gidenmişin. Ine, şol ş hlelerden erşini sepl p, argajyny baharyň g k ba yrlaryndan gatlap, itimini ak reňkli k m ş s herlerden, sarysyny altyn geden itip, ol zenan asmana ol salyp gidenmişin. Şonuň inem t rkmen halysynyň reňki og gyzyl, sarysy G n aly, agy hem s herler de in owadan reňklidir”. D wlet Baştutanymyzyň belle şi aly, bu rowa aty ata-babalarymyz halynyň gudratyna ynananlary in d redipdirler.
T rkmen halysy halkyň ruhy medeni etini z nde jeml p, ynsan zehininiň ksizligini a dyň g rkez r. Haly y zenanlaryň t sin ukyp-başarnygy d n z ni ha ran galdyr ar. Olar z in e h n ri bilen T rkmenistanyň g ll p smegine we ş hratynyň artmagyna mynasyp goşant goş arlar.
Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedow z niň t ze kitabynda h zirki zaman halylaryny dokamakda alty- edi reňkiň ulanyl andygyny belle r. Gadymy gol azmalarda Oguz han z nesillerine edi mirasy go updyr di en maglumat bar. “Gudratly 7 sanda” lemgoşaryň edi reňki, edi sany saz notasy, lemiň edi gudraty, şe le hem g ndogarda gadymy d w rden b ri redil n we d n z ne wagt l egi h km nde a ran edi g nl k hepde jemlenipdir.
D wlet Baştutanynyň eserinde t rkmenleriň durmuşynda halynyň hmi etine, haly we haly n mlerini ta arlamagyň usullaryna, olaryň bezeginiň relgelerine we tilsimlerine, milli sungatlar, edebi at, azuw bilen baglanyşygyna a ratyn ns beril r. Şunuň bilen baglylykda, milli Liderimiz t ze neşir edilen kitaplaryň, şol sanda “T rkmen diliniň d ş ndirişli s zl giniň” we “T rkmen diliniň orfografik s zl giniň” uly ylmy hmi etini we gymmatyny belle r hem-de geljekki nesil in t rkmen diliniň leksiki k pd rl ligini a awly saklamagyň wajypdygyny nygta ar.
Şe le hem “Arşyň nepisligi” kitabynda arheologi a we etnografi a barlaglarynyň maglumatlary, taryhy senenamalardan we ge en asyrlaryň azuw eşmelerinden alnan gyzykly maglumatlar getiril r hem-de t rkmen halysynyň d n sungatyna t siri barada pikir redil r.
Tanyşdyrylyşa gatnaşyjylar z ykyşlarynda milli Liderimiziň okary eper ilik many-mazmuna we ussatlyga e e bolan hakyky deňsiz-ta syz sungat eserlerini haly dokamagyň aja yp merkezi bolan T rkmenistanda halkyň gadymdan gel n d p-dessurlaryny dikeltm ge we mundan be l k hem sd rm ge r n uly şahsy goşandy hakynda a tdylar. s şiň uzak oluny ge ip, be ik we ba taryhy medeni mirasly halkyň ruhy ta dan zboluşlylygynyň eper ş hlelenmesi bolmak bilen, haly g lleri h zirki zaman T rkmenistanyň milli nyşanlarynyň biri bolup dur ar.
Şe lelikde, t ze neşir t rkmen haly sungatynyň giň g rn şlerini z nde jeml p, şol bir wagtda hem halynyň many-mazmunynyň zboluşly ensiklopedi asy bolup dur ar.
Halkymyzyň ruhy we medeni gymmatlyklarynyň ze ykmasyny z nde jeml n bu bahasyna etip bolmajak ba lyk tutuş d n medeni etiniň wajyp genji-hazynasy bolup dur ar. Ine, şu seb pli hem zboluşly amaly-haşam sungaty, haly dokamagyň gadymy relgeleri, milli nagyşlar hem-de zerg rlik sungaty, başga s zler bilen a tsak, Watanymyzyň medeni etiniň “altyn gaznasy” d wlet Baştutanymyzyň adawsyz aladalary bilen gurşalandyr. Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň bu t sin sungatyň belentliklerine tarap taryhyň b ş m ň yldan gowrak d wr nde yzygiderli s n t rkmen haly ylygynyň ş hratyny ebedileşdirjek “Arşyň nepisligi” atly d pli eseri munuň aja yp mysaly bolup dur ar.
T rkmenistanyň D wlet habarlar agentligi